Dyskomfort podczas jedzenia może utrudniać rozdrabnianie pokarmu i skłaniać do żucia wyłącznie po stronie, która nie boli. A to z kolei prowadzi do przeciążenia zębów i mięśni w tym obszarze. Zatem informacja o momencie pojawienia się bólu oraz sposobie, w jaki nasila się on pod wpływem nacisku, pomaga stomatologowi zawęzić zakres diagnostyki. Wyjaśniamy, co może oznaczać ból zęba przy nagryzaniu.

Zapalenie miazgi zęba

Ból zęba przy nagryzaniu może wskazywać na zapalenie miazgi, czyli unerwionej i unaczynionej tkanki znajdującej się wewnątrz korony oraz korzeni. Do jej podrażnienia dochodzi zwykle wskutek głębokiej próchnicy, nieszczelnego wypełnienia albo urazu. Początkowo dolegliwości wywołują zimne, gorące lub słodkie produkty, a po usunięciu bodźca szybko ustępują. Rozwój zapalenia prowadzi do bólu samoistnego, pulsującego i nasilającego się nocą. Tkliwość podczas gryzienia pojawia się zwłaszcza wtedy, gdy reakcja zapalna zaczyna obejmować ozębną. Dentysta sprawdza reakcję miazgi na temperaturę, opukiwanie oraz testy żywotności, a następnie dobiera leczenie zachowawcze albo kanałowe.

Zapalenie tkanek wokół wierzchołka korzenia

Gdy zakażenie wydostanie się poza system kanałowy, obejmuje ozębną i kość otaczającą wierzchołek korzenia. Nacisk podczas żucia przenosi siłę na zmienione zapalnie tkanki, dlatego chory ząb staje się tkliwy na opukiwanie oraz gryzienie. Pacjent może odczuwać, jakby był on wysunięty z zębodołu i stykał się z przeciwległym uzębieniem wcześniej niż pozostałe. Ból bywa tępy, rozpierający lub pulsujący oraz może mu towarzyszyć obrzęk albo przetoka na dziąśle. Rozpoznanie wymaga badania wewnątrzustnego i zdjęcia RTG, które pozwala ocenić okolice korzenia. Leczenie zależy od źródła zakażenia i może obejmować endodoncję albo zabieg chirurgiczny.

Choroba przyzębia lub ropień przyzębny

Ból zęba przy nagryzaniu może wynikać z choroby tkanek utrzymujących go w zębodole. Zapalenie przyzębia prowadzi do powstawania kieszonek dziąsłowych, zaniku kości i rozchwiania uzębienia. Podczas gryzienia siła nacisku przenosi się na zmienioną chorobowo ozębną, co powoduje miejscową tkliwość. Z kolei nagromadzenie bakterii i ropy w kieszonce może doprowadzić do rozwoju ropnia przyzębnego. W takim przypadku pojawiają się m.in. obrzęk dziąsła, pulsowanie, nieprzyjemny posmak oraz bolesność podczas dotyku. Stomatolog ocenia głębokość kieszonek, ruchomość zęba i poziom kości na zdjęciu. Leczenie obejmuje usunięcie złogów, oczyszczenie zakażonego miejsca oraz odprowadzenie wydzieliny.

Zbyt wysokie wypełnienie lub korona

Kolejną przyczyną bólu zęba przy nagryzaniu może być zbyt wysokie wypełnienie albo korona. Dolegliwości pojawiają się zwykle krótko po zabiegu i wynikają z nierównomiernego rozkładu sił podczas zwarcia szczęk. Nawet niewielki nadmiar materiału sprawia, że leczony ząb styka się z uzębieniem przeciwstawnym wcześniej niż pozostałe. Powtarzający się ucisk przeciąża więzadła ozębnej, choć miazga może zachować prawidłową kondycję. Pacjent zwykle wskazuje jedno miejsce, odczuwa przeszkodę podczas zaciskania zębów lub unika żucia daną stroną. W takiej sytuacji stomatolog ocenia kontakty zgryzowe za pomocą kalki artykulacyjnej. Ślady pozostawione na powierzchni uzębienia pokazują, który obszar przejmuje nadmierne obciążenie. Następnie lekarz koryguje kształt wypełnienia albo korony. Po usunięciu nadmiaru tkliwość powinna stopniowo słabnąć. Utrzymywanie się objawów wymaga ponownej diagnostyki, ponieważ podobne dolegliwości występują także w zapaleniu miazgi i tkanek okołowierzchołkowych.

Ból zęba przy nagryzaniu może wskazywać na stan zapalny miazgi, tkanek wokół korzenia lub przyzębia. Dolegliwość bywa również związana z ropniem albo nieprawidłowo dopasowanym wypełnieniem czy koroną. Ostateczne rozpoznanie wymaga badania stomatologicznego oraz odpowiedniej diagnostyki obrazowej.